Aan de onderkant van de maatreeks speelt hetzelfde probleem als aan de bovenkant, alleen omgekeerd: het aanbod is smal en de labels dekken niet dezelfde lading. Een S die aan de schouders afzakt of onderaan bol staat, is geen kwestie van gewenning maar van een maat te veel.
Wat XS in centimeters betekent
Voor heren hoort bij XS ongeveer 78 tot 86 cm borstomvang; voor dames ligt de reeks rond 76 tot 83 cm, met een taille van grofweg 60 tot 66 cm. Dat zijn richtwaarden waar merken van afwijken, zeker omdat XS bij het ene merk gewoon de kleinste maat is en bij het andere echt een apart patroon. Leg je eigen omvang naast de tabel bij het artikel en naast de volledige reeks in de maattabel onderhemd.
Dames- versus herenmaatvoering
Het verschil zit niet alleen in de omvang maar in de verhoudingen. Een herenhemd in XS is rechter gesneden en heeft een breder schouderpand; een dameshemd in dezelfde omvang loopt taps toe naar de taille en heeft smallere bandjes of schouders. Val je qua borstomvang in beide reeksen, dan bepaalt de snit welke prettiger zit.
| Aanduiding | Borstomvang (richtlijn) | Snit | Let op |
|---|---|---|---|
| XS heren | 78–86 cm | Recht, breed schouderpand | Beperkt aanbod, vaak alleen basiskleuren |
| XS dames | 76–83 cm | Getailleerd, smalle schouder | Ruimere keuze in model en hals |
| Jeugdmaat 158–164 | 78–84 cm | Recht, korter lijf | Kortere zoom, hogere halsuitsnijding |
| Jeugdmaat 170–176 | 84–90 cm | Recht, iets langer | Vaak identiek aan een kleine S |
Bekijk voor de damesreeks ook de maattabel dames en de modellen op dames onderhemd. Zoek je juist een strak zittend herenmodel, dan is slim fit vaak een betere ingang dan een maat lager.
Jeugdmaten als serieus alternatief
Kinder- en jeugdmaten lopen in Nederland door tot 176, en die bovenste maten overlappen met een volwassen XS. Voordeel: veel ruimere keuze en een lagere prijs, vaak ± €4–7 per stuk in een multipack. Nadeel: het lijf is korter gesneden, dus de zoom komt hoger uit, en de halsuitsnijding zit dichter bij de keel. Onder een overhemd valt dat eerste eerder op dan je zou denken.
Draag je het hemd los of onder een trui, dan is dat verschil te verwaarlozen. Stop je het in je broek, meet dan eerst hoe lang je huidige hemd is. Meer over die overlap staat bij onderhemd jongens en onderhemd meisjes.
Reken de krimp mee
Bij kleine maten telt elke centimeter dubbel. Puur katoen kan 3 tot 5 procent krimpen na een warme wasbeurt, en dan verlies je op een lijf van 60 cm al gauw twee centimeter lengte. Twee praktische regels: was op 40 °C in plaats van 60 °C, en kies bij twijfel tussen twee maten de grootste als het hemd van onbehandeld katoen is. Breisels met elastaan of modal houden hun maat beter.
Precies meten voorkomt hier het meeste gedoe; de stap-voor-stap uitleg staat in onderhemdmaat meten. En zit je toch net boven XS, kijk dan bij onderhemd maat S.
Een goed zittend klein hemd raakt je huid licht, zonder plooi bij de onderrug en zonder dat de schoudernaad naar je bovenarm zakt. Zakt die naad af, dan is het hemd te groot, ook al klopt de borstomvang op papier.
Verder lezen
Veelgestelde vragen
Is XS bij elk merk even klein?
Nee. Merken die alleen S tot XXL voeren, maken van XS soms simpelweg een iets kleinere S. Merken met een echte XS-lijn tekenen een apart patroon met smallere schouders. Het verschil kan enkele centimeters bedragen.
Kan ik als volwassene een jeugdmaat dragen?
Prima, mits de lengte klopt. Maat 170–176 komt qua omvang dicht bij een kleine volwassen maat, maar het lijf is korter. Wil je het hemd ingestopt dragen, meet dan eerst de zoomlengte van je huidige exemplaar.
Wat doe ik als de omvang klopt maar de mouwen te wijd zijn?
Zoek dan een model met een aansluitende mouwband of een mouwloze uitvoering. Wijde mouwen zijn een kwestie van snit, niet van maat; een maat lager knelt eerder over de borst dan dat het de mouw oplost.